Rhyw a Chwricwlwm Cenedlaethol Cymru.

Wrth ddatblygu cwricwlwm newydd ar gyfer Cymru mae’n hollbwysig manteisio ar y cyfle i fynd i’r afael â’r anghydbwysedd hirsefydlog rhwng y rhywiau.

Mae’r adolygiad o Gwricwlwm Cenedlaethol Cymru a gynhelir gan yr Athro Graham Donaldson wedi cynnig newidiadau pellgyrhaeddol i’r ffordd yr addysgir plant yng Nghymru.

Mae’r adroddiad cychwynnol — “Dyfodol Llwyddiannus: Adolygiad Annibynnol o’r Cwricwlwm a’r Trefniadau Asesu yng Nghymru” — yn cyflwyno cwricwlwm sy’n ceisio sicrhau bod plant yn gadael y byd addysg gyda mwy na sgiliau academaidd yn unig, gan eu paratoi ar gyfer cyfleoedd, cyfrifoldebau a phrofiadau yn ddiweddarach mewn bywyd.

Mae Chwarae Teg yn cefnogi’r safbwynt hwn sy’n adlewyrchu llawer o’n mewnbwn i’r ymgynghoriad gwreiddiol.

Mae rhyw yn parhau i effeithio ar ddewisiadau bywyd bechgyn a merched, gan ddylanwadu’n aml ar y pynciau a’r gyrfaoedd y maent yn dewis eu dilyn.

Dyna pam ein bod yn credu y dylai rhyw fod yn ystyriaeth graidd wrth ddatblygu’r cwricwlwm newydd.

Os gallwn sicrhau bod ein plant yn dysgu mewn amgylchedd rhyw gynhwysol sy’n herio yn hytrach na pharhau i gynnal stereoteipiau rhyw, gellir gwneud cynnydd sylweddol wrth fynd i’r afael â’r gwahanu galwedigaethol sy’n parhau i gyfrannu at y bwlch cyflog rhwng y rhywiau.

Mae nifer o feysydd yn y cwricwlwm newydd arfaethedig lle dylai rhyw fod yn ystyriaeth a meysydd hefyd y gellir eu defnyddio i fynd i’r afael yn ymarferol ag anghydraddoldeb rhywiol.

Mae’r cynigion yn cynnwys 6 “Maes Dysgu” a fydd yn disodli’r cwricwlwm seiliedig ar bynciau presennol. Mae dau o’r meysydd o ddiddordeb arbennig i ni, sef:

  • Mathemateg, Gwyddoniaeth a Thechnoleg — byddai’r pynciau hyn yn parhau’n elfennau allweddol o’r cwricwlwm. Yn draddodiadol, mae’r rhain wedi bod yn feysydd lle mae nifer y myfyrwyr benywaidd yn gostwng wrth i lefel y cymwysterau godi. Mae’n bwysig bod y pynciau hyn yn cael eu darparu mewn ffordd sy’n sensitif i’r anghydbwysedd hwn ac yn ceisio mynd i’r afael â’r mater.
  • Iechyd a lles — Mae sicrhau bod pobl ifanc yn deall ystyr perthynas iach ag eraill ac ymrwymiad i gydraddoldeb a pharch at eraill yn rhan hollbwysig o greu Cymru decach a mwy cyfartal.

    Dylai’r elfen hon o’r cwricwlwm gynnwys ffocws penodol ar herio syniadau traddodiadol am rolau dynion a menywod a mynd i’r afael â chanfyddiadau sy’n cael eu creu drwy’r ffordd y portreadir menywod yn y cyfryngau. Gellir gwneud hyn yn haws drwy ddull ysgol gyfan o ymdrin â chynwysoldeb rhywiol.

Mae’n rhaid i gwricwlwm newydd geisio rhoi’r sgiliau sydd eu hangen ar bobl ifanc i lwyddo yn y gwaith ac yn eu bywydau, beth bynnag fo’u rhyw.

Bydd yn gryfach ac yn gallu cyflawni hyn yn well os yw rhyw’n cael ei ystyried gydol y broses ddatblygu.

Mae’n rhaid i ni fanteisio ar y cyfle hwn i greu cwricwlwm a all gyfrannu’n allweddol at greu Cymru lle gall menywod gyflawni a ffynnu.

 

Gan Natasha Davies. Partner Polisi, Chwarae Teg. Dilynwch ar Twitter.