Ystyried cydraddoldeb rhywiol wrth recriwtio, cynnydd gyrfaol a maes ymchwil.

Gan Natasha Davies. Twitter: @daviesna2.

Yn gynharach yn y mis ( Medi 2014 ), es i’r 8fed Cynhadledd Ewropeaidd ar Gydraddoldeb Rhywiol mewn Addysg Uwch yn Fienna.

Roedd yr amseru’n berffaith gan fod hyn wythnos cyn i Chwarae Teg lansio “Lle’r Fenyw yn y Byd Academaidd”, adroddiad meincnodi sy’n dadansoddi sefyllfa menywod o ran arweinyddiaeth ym maes addysg uwch.

Cadarnhaodd y Gynhadledd yn Fienna bod llawer o’r materion a welwn yng Nghymru a’r DU mewn perthynas â menywod ym maes addysg uwch, h.y. tangynrychiolaeth mewn swyddi uwch ac mewn pynciau STEM, yn faterion sy’n gyffredin i lawer o wledydd ledled Ewrop a thu hwnt.

Cefais glywed hefyd am y gwahanol ddulliau sy’n cael eu defnyddio i fynd i’r afael ag anghydraddoldebau.

Mae rhai’n canolbwyntio ar gefnogi menywod. Mae rhaglen Menywod Seland Newydd mewn Arweinyddiaeth yn enghraifft ragorol o ddull o’r fath. Gan weithio gyda staff academaidd a phroffesiynol/gweinyddol, mae menywod yn mynychu cwrs preswyl am wythnos i ddysgu’r sgiliau a magu’r hyder i gamu i swyddi arweinyddiaeth.

Mae mentrau eraill yn edrych ar y sefydliadau eu hunain. Mae Genovate yn enghraifft o hyn. Mae’r prosiect yn gweithio gyda Sefydliadau Addysg Uwch ledled Ewrop i’w helpu i roi Cynlluniau Gweithredu Cydraddoldeb Rhywiol ar waith ac annog rheoli’r rhywiau mewn ffordd gymwys.

Yn y prosiect, mae sefydliadau’n ystyried cydraddoldeb rhywiol wrth recriwtio, cynnydd gyrfaol a maes ymchwil, manteision gweithle sy’n ystyried gwaith/bywyd a rôl cydraddoldeb ac amrywiaeth wrth sicrhau rhagoriaeth o ran ymchwil ac arloesedd.

Mae rhai prosiectau wedi mynd gam ymhellach a sicrhau newid strwythurol o fewn sefydliad er mwyn gwreiddio ymwybyddiaeth o rywedd ym mhob adran. Mae Prifysgol Cologne yn yr Almaen wedi mabwysiadu dull fel hyn.

Cynllun cymorth gyrfa a theulu deublyg a’r Ganolfan ar gyfer Astudiaethau Rhyw.

Yma, rhoddir amlygrwydd i gydraddoldeb rhywiol ar y lefel uchaf drwy Ddirprwy Reithoriaeth ar gyfer Cynllunio, Cyllid a Rhyw a gefnogir gan Gomisiwn ar gyfer Rhyw a Bwrdd Rhyw, sy’n cynnwys cynrychiolwyr o bob rhan o’r sefydliad.

Ar lefel weithredol, mae cydraddoldeb rhywiol wedi’i wreiddio yn strwythurau’r Brifysgol drwy Ganolfan Rheoli Ansawdd Rhyw, cynllun cymorth gyrfa a theulu deublyg a’r Ganolfan ar gyfer Astudiaethau Rhyw.

Mae hyn yn galluogi i waith swyddogion cydraddoldeb rhywiol elwa’n uniongyrchol ar ymchwil staff a myfyrwyr yn yr ysgol academaidd a thrwy wreiddio polisïau a rhaglenni cydraddoldeb rhywiol yn strwythurau’r Brifysgol, gobeithir y byddant yn fwy gwydn yn wyneb newid personél.

Tair enghraifft yn unig yw’r prosiectau hyn o’r rhaglenni a’r dulliau di-ri sy’n cael eu treialu ledled Ewrop a gweddill y byd i fynd i’r afael â her gyffredin, sef sicrhau bod menywod yn cael cyfle cyfartal a chynrychiolaeth ym maes addysg uwch.

Mae’r gallu gennym yma yng Nghymru i gymryd camau arloesol a phellgyrhaeddol i gyflawni hyn ac mae’n bwysig ein bod yn dilyn esiampl cydweithwyr mewn gwledydd eraill i ddysgu o’u profiadau i sicrhau bod gan fenywod yr un hawliau â dynion yn y byd academaidd.

Hefyd yn bresennol Emma Richards ( yn y llun ): @emmakrichards.

Gallwch lawrlwytho canfyddiadau ein hymchwil “Lle’r Fenyw yn y Byd Academaidd