Mwy nag ystadegau mael.

Mae’r ystadegau diweddaraf ar y bwlch cyflog rhwng y rhywiau’n dangos ei fod ar ei lefel isaf ers dechrau cofnodi.

Ydy hyn yn achos dathlu felly?

Er bod llawer yn ystyried hyn yn llwyddiant, mae’r ystadegau lefel uchel yn cuddio gwahaniaethau arwyddocaol sy’n awgrymu y dylen ni fod yn ofalus cyn chwifio ein baneri.

Mae’r Swyddfa Ystadegau Gwladol wedi dweud mai’r rheswm am y gostyngiad yn y bwlch cyflog rhwng y rhywiau yw bod:

cyflogau dynion yn gostwng yn gynt na chyflogau menywod mewn termau real.

( BBC; 19 Tach. 2014 ).

Mae’n rhaid i ni holi ein hunain ai dyma’r ffordd rydym am weld y bwlch cyflog rhwng y rhywiau’n cau a’r cwestiwn hollbwysig, a fydd hyn yn sicrhau newid cynaliadwy ai peidio.

Pan gyhoeddir y ffigurau nesaf ar y bwlch cyflog rhwng y rhywiau bydd hi’n hynod ddiddorol gweld a fydd yr adroddiadau diweddar am enillion yn dychwelyd i’w lefelau cyn y dirwasgiad wedi cael unrhyw effaith o gwbl.

Wrth edrych yn fanylach mae yna fwy o resymau i fod yn ochelgar. Mae’r ffigurau lefel uchel yn cymharu gweithwyr llawn amser; nid yw hyn yn ystyried bod menywod yn fwy tebygol na dynion o weithio’n rhan-amser. Dim ond 0.7% o ostyngiad a gafwyd yn y bwlch cyflog rhwng gweithwyr llawn amser a rhan-amser ers 2013 ac mae’n 19.1% ar hyn o bryd.

Mae’r ffigurau’n cuddio’r realiti i fenywod o wahanol oedran hefyd. Er bod y bwlch cyflog wedi culhau’n sylweddol i fenywod ifanc sy’n gweithio’n llawn amser, mae’r bwlch cyflog yn parhau i fod yn sylweddol i fenywod dros 40 oed.

Y prif reswm am hyn yw bod llawer o fenywod yn cael plant ac yn cymryd amser i ffwrdd o’r gweithle ( Y Swyddfa Ystadegau Gwladol; Arolwg Blynyddol o Oriau ac Enillion 2014 ).

Mae’n bwysig edrych ar wahaniaethau rhwng sectorau hefyd. Mae’r bwlch cyflog yn parhau i fod yn uwch yn y sector preifat na’r sector cyhoeddus ac mae’n amrywio’n fawr yn ôl galwedigaeth.

Dim ond 3% yw’r bwlch mewn galwedigaethau gwerthu a gwasanaeth cwsmeriaid ond mae’n 25% mewn galwedigaethau crefft medrus ( Y Swyddfa Ystadegau Gwladol; Arolwg Blynyddol o Oriau ac Enillion 2014 ).

Mae’r rhesymau am y bwlch cyflog rhwng y rhywiau’n gymhleth ac yn cynnwys materion fel gofal plant, trafnidiaeth, gwaith rhan-amser a’r mathau o waith y mae cyfran uwch o fenywod yn ei wneud.

Er bod gostyngiad yn y bwlch cyflog cyffredinol rhwng y rhywiau i’w groesawu nid yw ein gwaith ar ben ac mae angen i ni gwestiynu pa mor gyflym mae’r bwlch yn cau.

Os ydyn ni am sicrhau newid cynaliadwy a chyflog cyfartal mae’n rhaid i ni fynd i’r afael ag achosion sylfaenol y bwlch a sicrhau nad yw newidiadau yn ganlyniad i ostyngiad mewn cyflogau’n unig.

Y nod yw marchnad lafur sy’n cyflawni i bawb gyda swyddi o safon uchel a chyflog da wedi’u cefnogi gan y seilwaith angenrheidiol i alluogi pobl i gael gafael ar waith.

 

Perthnasol: Bwlch Cyflog Rhwng y Rhywiau — mae’r papur hwn yn amlinellu’r hyn sydd wrth wraidd y bwlch cyflog rhwng y rhywiau a’r camau sydd eu hangen i’w gau.. Ar gael yn Lawrlwythiadau.

Gan Natasha Davies. Twitter: @daviesna2.